Trong bối cảnh an ninh lương thực toàn cầu ngày càng được quan tâm và xu hướng tiêu dùng xanh, sạch lan rộng, khởi nghiệp nông nghiệp công nghệ cao tại Việt Nam đang đứng trước những triển vọng hết sức khả quan. Vậy tương lai nào đang chờ đón các startup trong lĩnh vực đầy tiềm năng này?

Dòng vốn đầu tư dự báo tiếp tục tăng trưởng là tín hiệu tích cực cho hệ sinh thái AgriTech Việt Nam. Theo xu hướng toàn cầu, các quỹ đầu tư đang dần chuyển hướng quan tâm nhiều hơn đến lĩnh vực nông nghiệp công nghệ cao, đặc biệt sau những bất ổn về chuỗi cung ứng lương thực do đại dịch và xung đột địa chính trị gây ra. Việt Nam với vị thế là quốc gia xuất khẩu nông sản hàng đầu thế giới đang trở thành điểm đến hấp dẫn cho dòng vốn này. Nhiều quỹ đầu tư trong nước và quốc tế đã thành lập các chương trình chuyên biệt dành cho startup nông nghiệp, hứa hẹn mở ra cơ hội tiếp cận vốn thuận lợi hơn trong giai đoạn tới.

Trí tuệ nhân tạo thế hệ mới (Generative AI) được dự báo sẽ tạo ra bước nhảy vọt trong nông nghiệp công nghệ cao. Các mô hình AI tiên tiến có khả năng phân tích dữ liệu phức tạp từ nhiều nguồn – thời tiết, thổ nhưỡng, thị trường – để đưa ra khuyến nghị canh tác tối ưu theo từng mảnh ruộng, từng giai đoạn sinh trưởng. Chatbot AI có thể trở thành "cố vấn nông nghiệp" túc trực 24/7, hỗ trợ nông dân giải đáp thắc mắc, chẩn đoán sâu bệnh qua hình ảnh và đề xuất phương án xử lý. Đây là cơ hội lớn cho các startup phát triển ứng dụng AI phục vụ nông nghiệp Việt Nam.

Nông nghiệp tái sinh và kinh tế tuần hoàn đang nổi lên như xu hướng tất yếu trong bối cảnh biến đổi khí hậu. Các mô hình canh tác giảm phát thải carbon, tái sử dụng phế phụ phẩm nông nghiệp, sản xuất phân bón hữu cơ từ chất thải sẽ ngày càng được ưa chuộng. Startup nào tiên phong trong lĩnh vực này không chỉ đáp ứng yêu cầu ngày càng khắt khe từ thị trường xuất khẩu mà còn có thể tiếp cận các nguồn tài chính xanh, tín chỉ carbon – nguồn thu nhập mới đầy tiềm năng.

Thị trường nội địa mở rộng khi tầng lớp trung lưu Việt Nam tăng nhanh và ngày càng quan tâm đến thực phẩm an toàn, có nguồn gốc rõ ràng. Theo dự báo, chi tiêu cho thực phẩm chất lượng cao tại Việt Nam sẽ tiếp tục tăng trưởng hai con số trong thập niên tới. Đây là cơ hội vàng cho các startup cung cấp nông sản sạch, hữu cơ với hệ thống truy xuất nguồn gốc minh bạch. Các kênh phân phối hiện đại như thương mại điện tử, chuỗi siêu thị cũng đang mở rộng, tạo thuận lợi cho startup tiếp cận người tiêu dùng.

Xuất khẩu nông sản công nghệ cao sẽ là động lực tăng trưởng quan trọng. Các thị trường khó tính như Liên minh châu Âu, Nhật Bản, Hoa Kỳ ngày càng siết chặt tiêu chuẩn về dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, truy xuất nguồn gốc và phát triển bền vững. Startup nào đáp ứng được các tiêu chuẩn này sẽ có lợi thế cạnh tranh lớn, đặc biệt khi Việt Nam đã ký kết nhiều hiệp định thương mại tự do thế hệ mới như EVFTA, CPTPP.

Chính sách hỗ trợ ngày càng hoàn thiện từ Nhà nước sẽ tiếp tục tạo động lực cho khởi nghiệp nông nghiệp công nghệ cao. Chiến lược phát triển nông nghiệp và nông thôn bền vững giai đoạn 2021–2030 đã xác định rõ mục tiêu đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ cao trong nông nghiệp. Các chương trình hỗ trợ về vốn, đào tạo, chuyển giao công nghệ, xúc tiến thương mại dành cho startup nông nghiệp dự kiến sẽ được mở rộng trong thời gian tới.

Hợp tác quốc tế sâu rộng hơn mở ra cơ hội chuyển giao công nghệ và mở rộng thị trường. Việt Nam đang tăng cường hợp tác với các quốc gia có nền nông nghiệp tiên tiến như Israel, Hà Lan, Nhật Bản, Hàn Quốc trong lĩnh vực nông nghiệp công nghệ cao. Các chương trình trao đổi, đào tạo, hỗ trợ kỹ thuật từ đối tác quốc tế sẽ giúp startup Việt Nam tiếp cận công nghệ mới, nâng cao năng lực và mở rộng mạng lưới kinh doanh toàn cầu.

Khởi nghiệp từ nông nghiệp công nghệ cao tại Việt Nam đang đứng trước giai đoạn phát triển đầy hứa hẹn. Sự hội tụ của công nghệ đột phá, nhu cầu thị trường tăng cao, chính sách hỗ trợ ngày càng hoàn thiện và dòng vốn đầu tư dồi dào sẽ tạo nên môi trường thuận lợi cho các startup bứt phá. Thế hệ doanh nhân trẻ Việt Nam có cơ hội không chỉ làm giàu cho bản thân mà còn góp phần chuyển đổi nền nông nghiệp quốc gia, đưa nông sản Việt vươn xa trên bản đồ thế giới. Tương lai của nông nghiệp Việt Nam đang được viết lại bởi chính những người dám khởi nghiệp từ đồng ruộng.

CASIC TỔNG HỢP